Thứ Sáu Tuần XXIII Thường niên

(1Cr 9,16-19.22b-27; Lc 6,39-42)

Lm. Clêmentê Nguyễn Văn Lanh

^✠ Tin mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Luca 

³⁹ Khi ấy, Đức Giê-su kể cho môn đệ dụ ngôn này: “Mù mà lại dắt mù được sao? Lẽ nào cả hai lại không sa xuống hố? ⁴⁰ Học trò không hơn thầy, có học hết chữ cũng chỉ bằng thầy mà thôi. ⁴¹ Sao anh thấy cái rác trong con mắt của người anh em, mà cái xà trong con mắt của chính mình thì lại không để ý tới? ⁴² Sao anh lại có thể nói với người anh em: ‘Này anh, hãy để tôi lấy cái rác trong con mắt anh ra’, trong khi chính mình lại không thấy cái xà trong con mắt của mình? Hỡi kẻ đạo đức giả! Lấy cái xà ra khỏi mắt ngươi trước đã, rồi sẽ thấy rõ, để lấy cái rác trong con mắt người anh em!”.

SUY NIỆM 1: CỞI BỎ "CÁI XÀ" TỰ MÃN VÀ TRÁNH XÉT ĐOÁN ANH EM

Chúa Giêsu mời gọi chúng ta: "Các con hãy nên trọn lành như Cha các con trên trời là Đấng trọn lành". Tuy nhiên, con đường nên trọn lành không bao giờ đi cùng với sự tự cao, tự đại hay thái độ lên mặt dạy đời và xét đoán tha nhân.

Lời Chúa hôm nay nhắc nhở mỗi người hãy nhận ra những thiếu sót của bản thân để lo cải thiện mỗi ngày, hầu trở nên những người con ngoan hiền của Thiên Chúa.

1. Căn nguyên của thói quen xét đoán người khác Trong đời sống hằng ngày, chúng ta rất dễ rơi vào bẫy xét đoán anh chị em vì những lý do ngầm ẩn sâu trong tâm hồn:

- Thái độ tự mãn: Ta luôn cho mình giỏi hơn, thánh thiện hơn, hiểu biết và đạo đức hơn người khác.

- Sự yếu đuối của bản tính tự nhiên: Ảnh hưởng của tội nguyên tổ khiến tâm hồn ta dễ mang những khuynh hướng bất toàn, thiếu bao dung.

- Cái "tôi" quá lớn: khao khát nâng mình lên bằng cách hạ bệ, bới móc và thống trị người khác.

Khi xét đoán ai đó, ta vô tình tự đặt mình ở vị thế cao hơn họ, đòi hỏi người khác phải quy phục và khen ngợi mình.

2. Tại sao Chúa Giêsu cấm chúng ta xét đoán?

- Quyền xét xử thuộc về Thiên Chúa: Chỉ có Thiên Chúa mới là Đấng thấu suốt mọi tâm can. Thánh Gia-cô-bê đã nhắc nhở: "Chỉ có một Đấng ra lề luật và xét xử... Còn ngươi là ai mà dám xét đoán người thân cận?" (Gc 4,12).

- Con người ai cũng bất toàn: "Nhân vô thập toàn", chính chúng ta cũng đầy dẫy những lỗi lầm, lắm khi "cái xà" trong mắt ta còn lớn hơn "cái rác" nơi mắt anh em. Vì thế, Chúa mời gọi ta hãy tập trung sửa mình trước khi muốn chữa lỗi cho người khác.

- Hậu quả của sự soi mói: Căn bệnh "vạch lá tìm sâu" hay "bới lông tìm vết" chỉ làm tổn thương tình bác ái. Chúa đã cảnh báo: "Anh em đừng xét đoán để khỏi bị Thiên Chúa xét đoán". Nếu ta nghiêm khắc và cay nghiệt với anh em, ta cũng sẽ đối diện với sự xét xử nghiêm ngặt như thế trước tòa Chúa.

- Tôn trọng quyền của Thiên Chúa: Không tước đoạt quyền xét xử của Chúa để kết án anh chị em; không đồng lừa hay hùa theo những lời nói xấu, bôi nhọ danh dự người khác.

- Nói điều tốt lành: Can đảm bảo vệ và nói những điều tốt đẹp về anh chị em, nhất là khi họ vắng mặt.

- Lấy tình thương làm thước đo: Hãy nhớ rằng "anh em đong bằng đấu nào, thì Thiên Chúa cũng sẽ đong lại cho anh em bằng đấu ấy". Sự bao dung ta trao đi hôm nay chính là dung lượng dung tạ ta nhận lại từ Thiên Chúa.

Xin Chúa ban cho chúng ta lòng khiêm nhường để biết nhìn lại những vấp ngã và thiếu sót của chính mình trước khi đưa mắt nhìn sang lỗi lầm của anh chị em.

Xin cởi bỏ nơi chúng ta "cái xà" của sự tự mãn, ích kỷ và soi mói, để thay vào đó là một trái tim biết bao dung, luôn sẵn sàng cảm thông và nói những lời xây dựng tình bác ái. Amen.

SUY NIỆM 2: SỬA MÌNH TRƯỚC KHI DẠY NGƯỜI

Phụng vụ Lời Chúa hôm nay mời gọi mỗi người chúng ta nhìn lại thái độ sống của bản thân đối với chính mình và với tha nhân. Qua hình ảnh "cái xà trong mắt" trong bài Tin Mừng và tấm gương làm chủ bản thân của Thánh Phaolô, Chúa Giêsu dạy chúng ta bài học về sự khiêm nhường hoán cải trước khi muốn chỉ dẫn hay sửa lỗi người khác.

1. Nhìn lại chính mình trước khi sửa lỗi người khác

Chúa Giêsu dùng hai hình ảnh rất thực tế và sâu sắc: "kẻ mù dắt kẻ mù" và "cái rác – cái xà".

- Tâm lý tự nhiên của con người là rất nhạy bén để phát hiện những thiếu sót nhỏ bé ("cái rác") nơi người khác, nhưng lại vô tình hoặc cố ý nhắm mắt trước những lỗi lầm lớn lao ("cái xà") của chính mình.

- Một người chưa được Chúa chữa lành sự mù lòa tâm hồn thì không thể làm người dẫn đường cho ai. Việc sửa lỗi huynh đệ chỉ thực sự mang lại kết quả khi khởi đi từ lòng khiêm nhường, sự chân thành và một tâm hồn đã biết tự kiểm điểm trước mặt Thiên Chúa.

2. Sống kỷ luật và hy sinh vì sứ mạng

Thánh Phaolô coi việc rao giảng Tin Mừng là một thúc bách nội tâm: "Vô phúc cho tôi nếu tôi không rao giảng Tin Mừng!"

- Để sứ mạng có hiệu quả, ngài sẵn sàng "trở nên tất cả cho mọi người", khép mình vào kỷ luật khắc nghiệt giống như một vận động viên rèn luyện thân thể trên đường đua.

- Lời nhắc nhở của Phaolô nâng cao bài học của Tin Mừng: người loan báo Tin Mừng hay nhắc nhở người khác phải luôn cẩn trọng làm chủ chính mình, nếu không sẽ rơi vào nguy cơ "sau khi rao giảng cho người khác, chính mình lại bị loại".

3. Bài học thực hành hằng ngày

- Bớt phán xét, thêm cảm thông: Trước khi đưa ra nhận xét hay phê bình ai, hãy dừng lại cầu nguyện và tự vấn: Tôi đã cởi bỏ "cái xà" ích kỷ, tự mãn của mình chưa?

- Rèn luyện tâm hồn: Tập thói quen xét mình mỗi tối để nhận ra những yếu đuối cá nhân, từ đó biết bao dung hơn với vấp ngã của người xung quanh.

- Nêu gương bằng hành động: Hãy chinh phục và dẫn dắt người khác bằng một đời sống khiêm hạ, yêu thương và chu toàn bổn phận thay vì bằng những lời chỉ trích suông.

Xin Chúa chữa lành sự mù lòa trong tâm hồn chúng ta, để chúng ta không còn mê đắm trong sự tự mãn hay soi mói lỗi lầm của anh chị em. Xin ban cho chúng ta lòng khiêm nhường biết nhìn nhận "cái xà" yếu đuối của bản thân, và ban sức mạnh giúp chúng ta kiên trì rèn luyện tâm hồn hằng ngày. Nhờ đó, cuộc sống của chúng ta trở thành tấm gương phản chiếu tình yêu thương, bao dung của Chúa, gieo rắc sự hòa giải và bình an cho mọi người xung quanh. Amen.