ĐI TÌM HÌNH ẢNH CHA SỞ HỌ ARS TRONG THẾ KỶ XXI

In

ĐI TÌM HÌNH ẢNH CHA SỞ HỌ ARS TRONG THẾ KỶ XXI

THÁNH GIOAN MARIA VIANNEY: MẪU GƯƠNG CHO LINH MỤC THỜI ĐẠI MỚI

"Ta sẽ ban cho các ngươi những mục tử theo lòng Ta" (Gr 3,15)

 

Lm. Clêmentê Nguyễn Văn Lanh

Ngày 4 tháng 8 hằng năm, Giáo Hội long trọng mừng kính Thánh Gioan Maria Vianney, Cha sở họ Ars, bổn mạng các cha sở trên toàn thế giới. Hơn hai thế kỷ trôi qua kể từ ngày vị mục tử đơn sơ ấy hoàn tất cuộc lữ hành trần thế, cuộc đời và sứ vụ của ngài vẫn tỏa sáng như mẫu gương sống động cho các linh mục trong mọi thời đại.

Thế giới hôm nay đã thay đổi rất nhiều. Toàn cầu hóa, trí tuệ nhân tạo, truyền thông số và mạng xã hội mở ra những cơ hội lớn cho việc loan báo Tin Mừng, nhưng cũng đặt người mục tử trước nhiều thách đố mới. Chủ nghĩa tục hóa, cá nhân chủ nghĩa, não trạng hưởng thụ, sự khủng hoảng giá trị gia đình và sự suy giảm đời sống đức tin khiến nhiều người ngày càng xa cách Thiên Chúa.

Bên cạnh việc cử hành các bí tích và chăm sóc đoàn chiên, người linh mục ngày nay còn phải gánh vác nhiều trách nhiệm: quản trị giáo xứ, xây dựng cơ sở vật chất, tổ chức các chương trình mục vụ, đồng hành với gia đình và giới trẻ, quan tâm đến người nghèo, hiện diện trên không gian mạng và đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao từ cộng đoàn.

Người ta có thể mong chờ ở linh mục hình ảnh một nhà lãnh đạo giỏi, một nhà quản trị hiệu quả, một diễn giả hấp dẫn hay một chuyên gia truyền thông. Nhưng giữa vô vàn đòi hỏi ấy, một câu hỏi cốt lõi vẫn đặt ra: Điều gì làm nên một linh mục theo như lòng Chúa mong muốn?

Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã mở đầu Tông huấn Pastores Dabo Vobis bằng chính lời hứa của Thiên Chúa: “Ta sẽ ban cho các ngươi những mục tử theo lòng Ta.” (Gr 3,15). Linh mục trước hết là một hồng ân Thiên Chúa ban cho Hội Thánh, được mời gọi nên đồng hình đồng dạng với Đức Kitô là Đầu và là Mục Tử của Hội Thánh.

Nhìn vào cuộc đời Thánh Gioan Maria Vianney, chúng ta không chỉ chiêm ngắm một vị thánh trong lịch sử, mà còn khám phá chân dung người mục tử mà Hội Thánh đang cần trong thế kỷ XXI.

1. Giữa thời đại của hiệu quả, linh mục cần một trái tim thuộc về Thiên Chúa

Thánh Gioan Maria Vianney chưa bao giờ nổi bật về trí tuệ hay học vấn. Việc học thần học và tiếng Latinh từng là thử thách lớn khiến người ta nghi ngờ khả năng tiến tới chức linh mục của ngài. Thế nhưng, Thiên Chúa chọn ngài không vì tài năng xuất chúng, mà vì một trái tim hoàn toàn thuộc về Người.

Sức mạnh của Cha sở họ Ars không nằm ở khả năng diễn thuyết hay tri thức hàn lâm, mà khởi đi từ đời sống cầu nguyện thâm sâu. Ngài dành nhiều giờ chầu trước Chúa Giêsu Thánh Thể, để rồi khi bước ra với con người, mọi lời nói và hành động của ngài đều phản chiếu tình yêu Đức Kitô.

Giáo Hội ngày nay rất cần những linh mục có trình độ thần học, thành thạo ngoại ngữ, giỏi công nghệ và quản trị. Tuy nhiên, trên tất cả, Giáo Hội cần những mục tử có trái tim của Đức Kitô. Con người có thể tìm kiếm chuyên gia ở mọi lĩnh vực, nhưng khi đến với linh mục, điều họ khao khát là gặp được một người có thể dẫn họ đến với Thiên Chúa. Câu hỏi quan trọng nhất nơi người mục tử không phải là "Tôi làm được bao nhiêu việc cho Chúa?", mà là "Tôi có thuộc trọn về Chúa không?".

2. Giữa guồng quay công việc, hãy trở về với Nhà Tạm

Linh mục hôm nay bận rộn hơn bao giờ hết: từ Thánh lễ, các cuộc họp, hồ sơ hành chính, công trình xây dựng đến việc tiếp đón, mạng xã hội và vô số nhu cầu mục vụ. Nguy cơ rất lớn là sau một ngày dài làm bao nhiêu việc cho Chúa, người mục tử lại không còn thời giờ ở với Chúa.

Cha sở họ Ars nhắc nhở rằng sức mạnh của linh mục không nằm ở một lịch làm việc dày đặc, mà ở những giờ phút quỳ gối trước Nhà Tạm. Chính nơi Thánh Thể, ngài kín múc sức mạnh để yêu thương, tha thứ và hiến mình cho đoàn chiên. Công đồng Vatican II nhấn mạnh Thánh Thể là nguồn mạch và chóp đỉnh của đời sống Giáo Hội (Presbyterorum Ordinis, số 5). Không ai có thể trao ban điều mình không có: không thể trao bình an hay tình yêu nếu chính mình chưa sống trong bình an và tình yêu của Chúa. Nhà Tạm phải luôn là trung tâm và là điểm trở về của đời linh mục.

3. Giữa những tổn thương của con người, hãy trở thành người cha của lòng thương xót

Lịch sử gọi Cha sở họ Ars là “vị tử đạo của Tòa Giải Tội” khi ngài dành từ 11 đến 16 giờ mỗi ngày để lắng nghe và trao ban lòng thương xót của Thiên Chúa cho các tội nhân.

Dù khoa học và công nghệ tiến bộ vượt bậc, con người thời nay vẫn mang trong mình những vết thương sâu sắc: sự cô đơn, đổ vỡ gia đình, thất vọng và mất phương hướng. Máy móc hay thuật toán không thể chữa lành những vết thương tâm hồn. Con người vẫn cần một người cha biết lắng nghe, một mục tử biết đồng hành và một chứng nhân của lòng thương xót. Khi ngồi Tòa Giải Tội, linh mục hiện diện nhân danh Đức Kitô để đón nhận, tha thứ và chữa lành. Một giáo xứ chỉ thực sự đổi mới khi Tòa Giải Tội trở thành cánh cửa rộng mở đón bước con phụng trở về.

4. Giữa cám dỗ của quyền lực và danh tiếng, hãy sống thanh thoát

Xã hội hiện đại thường đánh giá con người qua tài sản, địa vị và sự nổi tiếng. Trái lại, Cha sở họ Ars chinh phục lòng người bằng sự nghèo khó, đơn sơ và khiêm nhường. Chiếc áo dòng sờn cũ, căn phòng nghèo nàn và lối sống tiết chế của ngài là bài giảng sống động nhất về Tin Mừng.

Linh mục thời nay cần phương tiện hiện đại và cơ sở vật chất để phục vụ sứ vụ. Tuy nhiên, điều tạo nên uy tín và sức lay động của người mục tử không phải là những gì ngài sở hữu, mà là sự tự do nội tâm trước tiền bạc, danh vọng và quyền lực. Người mục tử đích thực không đặt mình làm trung tâm, mà luôn đặt Đức Kitô và Dân Chúa ở vị trí ưu tiên.

5. Giữa thời đại kỹ thuật số, hãy là mục tử biết hiện diện

Công nghệ và trí tuệ nhân tạo có thể giúp lan tỏa bài giảng đến hàng ngàn người hay hỗ trợ công việc mục vụ nhanh chóng. Thế nhưng, không công nghệ nào có thể thay thế sự hiện diện thân tình của người mục tử:

- Không màn hình nào thay thế được một cái nắm tay chia sẻ.

- Không video nào thay thế được cuộc viếng thăm người bệnh.

- Không tin nhắn nào thay thế được cuộc gặp gỡ trực tiếp giữa người với người.

Cha sở họ Ars không sống khép kín trong nhà xứ; ngài chủ động bước ra với đoàn chiên, biết khóc với người đau khổ và vui với người hoán cải. Đó chính là hình ảnh "mục tử mang vào mình mùi chiên" mà Đức Giáo hoàng Phanxicô tha thiết mời gọi: biết sống giữa dân, chia sẻ những niềm vui, nỗi buồn và hy vọng của họ.

6. Giữa một Hội Thánh hiệp hành, hãy biết lắng nghe và đồng hành

Bước đi trên con đường hiệp hành (Hiệp thông – Tham gia – Sứ vụ), Hội Thánh đòi hỏi người linh mục không chỉ là nhà lãnh đạo mà còn là người biết lắng nghe, phân định và đồng hành.

Cha sở họ Ars giáo dục bằng gương sáng và dẫn dắt bằng đời sống cầu nguyện. Linh mục ngày nay không làm tất cả thay cho cộng đoàn, mà là người khơi dậy các đặc sủng, trao trách nhiệm và tạo điều kiện để mọi thành phần Dân Chúa cùng tham gia vào sứ mạng loan báo Tin Mừng. Một linh mục biết lắng nghe và đồng hành sẽ giúp cộng đoàn trưởng thành và sống động.

7. Điều Hội Thánh cần nhất: Những linh mục thánh thiện

Điều làm nên sự vĩ đại của Thánh Gioan Maria Vianney không phải là những công trình đồ sộ hay tài hùng biện, mà chính là sự thánh thiện.

Tông huấn Pastores Dabo Vobis khẳng định đời sống thiêng liêng là linh hồn của toàn bộ đời sống linh mục. Hội Thánh ngày nay có thể cần những nhà quản trị giỏi hay những người thành thạo công nghệ, nhưng trên hết vẫn luôn cần những mục tử thánh thiện. Một linh mục thánh thiện có thể đổi mới cả một giáo xứ; một linh mục biết cầu nguyện và yêu mến Đức Kitô sẽ làm bừng cháy đức tin của cả cộng đoàn.

Tóm lại:

Thế giới, công nghệ và các phương thức mục vụ có thể thay đổi theo thời gian, nhưng căn tính của người linh mục thì bất biến. Người mục tử vẫn luôn được mời gọi:

- Quỳ gối trước Nhà Tạm và trung thành với Bí tích Hòa Giải.

- Sống đơn sơ, khiêm nhường và tự do trước những cám dỗ vật chất.

- Gần gũi, biết lắng nghe và đồng hành cùng đoàn chiên.

- Đặt Đức Kitô làm trung tâm của mọi hoạt động mục vụ và không ngừng khao khát nên thánh.

Đó chính là chân dung Cha sở họ Ars trong thế kỷ 21. Ngày lễ kính nhớ ngài không chỉ là dịp tưởng nhớ một vị thánh trong lịch sử, mà còn là lời thức tỉnh mỗi linh mục trở về với câu hỏi căn bản: "Tôi là ai? Tôi sống cho ai? Và giữa bao nhiêu công việc, tôi có thực sự ở lại với Chúa không?"

Như câu nói nổi tiếng gắn liền với Cha sở họ Ars: “Chức linh mục chính là tình yêu của Trái Tim Chúa Giêsu.” Ước gì mỗi linh mục hôm nay trở thành hiện thân sống động của tình yêu ấy, để bất cứ ai gặp gỡ ngài cũng nhận ra khuôn mặt nhân từ của Đức Kitô-Vị Mục Tử Nhân Lành.

Lạy Thánh Gioan Maria Vianney, quan thầy các cha sở, xin chuyển cầu cho các linh mục trên khắp hoàn cầu.

Xin ban cho các ngài một trái tim hoàn toàn thuộc về Chúa; một đời sống bén rễ sâu trong Thánh Thể; lòng nhiệt thành nơi Tòa Giải Tội; sự đơn sơ giữa một thế giới thực dụng; lòng can đảm bước đi giữa đoàn chiên; cùng khát vọng không ngừng nên thánh.

Xin gìn giữ các ngài trước những cám dỗ của quyền lực và danh vọng; nâng đỡ các ngài trong những lúc cô đơn, mệt mỏi; và ban cho các ngài lòng trung thành để luôn đặt Đức Kitô ở trung tâm đời sống mục vụ. Để qua đời sống của các ngài, thế giới nhận ra dấu chỉ của lòng thương xót, niềm hy vọng và tình yêu cứu độ của Thiên Chúa. Amen.

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Công đồng Vatican II (1965), Presbyterorum Ordinis – Sắc lệnh về Chức vụ và Đời sống Linh mục.

2. Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II (1992), Pastores Dabo Vobis – Tông huấn Hậu Thượng Hội đồng về việc đào tạo linh mục trong hoàn cảnh hiện nay.

3. Bộ Giáo sĩ (2016), Ratio Fundamentalis Institutionis Sacerdotalis – Hồng ân Ơn gọi Linh mục.

4. Đức Giáo hoàng Phanxicô, Các bài giảng và diễn từ về căn tính mục tử và sứ vụ loan báo Tin Mừng.